Mikroportrety. Kilka słów o „Fleciście” – wyborze opowiadań Halldóra Kiljana Laxnessa

Ilekroć człowiek zobaczy dzieło doskonałe, ogarnia go głęboki smutek. To męka, która towarzyszy sztuce. Piękno przedmiotów jest jak nieuleczalna melancholia.*

Islandzki laureat literackiej Nagrody Nobla w 1955 roku, Halldór Kiljan Laxness, naprawdę Halldór Laxness, "Flecista"nazywał się Halldór Guðjónsson, urodził się w 1902 roku, zmarł w 1998 roku. Wiele podróżował, zetknął się z różnymi światopoglądami, kształtując tym samym własny – od katolicyzmu przeszedł do socjalizmu i komunizmu. Tworzył zarówno powieści i krótkie formy prozatorskie, jak i dramaty oraz wiersze. W polskim tłumaczeniu ukazało się kilka jego utworów, w tym wybór dwunastu, podobno najbardziej znanych na świecie, opowiadań i nowel Laxnessa z lat 1925-1941.

 

Motywem łączącym krótkie formy prozatorskie Laxnessa jest szeroko rozumiana głębia. Interpretować ją można jako świat pod powierzchnią codziennej rzeczywistości, coś w rodzaju podszewki, jednakże autonomicznej, przenikającej do naszej świadomości najczęściej poprzez piękno, którego wysłowić nie można, tak zachwycające, że aż chce się płakać. Innym sposobem „prześwitywania” głębi jest senne marzenie, czego egzemplifikacją najlepszy utwór w całym zbiorze – Flecista. Czytaj dalej